Zdrowe oczy
22.05.2006.
Z pośród pięciu zmysłów jakie posiada człowiek wzrok można uznać za najcenniejszy. Nasza zdolność widzenia określonych kolorów i kształtów w trzech wymiarach jest wynikiem ewolucji trwającej wiele milionów lat. Oko jest wysoko wyspecjalizowanym organem, o który powinniśmy dbać, jeśli chcemy zachować dobry wzrok aż do późnej starości.g

Jednym ze sposobów w jaki możemy zatroszczyć się o nasze oczy jest dbałość o dietę.

Od dawna wiadomo, że witamina A pełni ważną rolę w procesie widzenia. Obecnie naukowcy podkreślają znaczenie także innych substancji odżywczych takich jak: luteina, witamina C, witamin E i kwasy omega-3, dla zdrowia oczu.

Kurza ślepota i witamina A

Obniżona ostrość widzenia o zmroku tzw. kurza ślepota jest jednym z pierwszych objawów niedoboru witaminy A. Występuje powszechnie u niedożywionych kobiet i dzieci w krajach rozwijających się. Uzupełnienie niedoborów witaminy A i beta-karotenu (prowitaminy A) przywraca prawidłowe widzenie.

Jednak jeśli kurza ślepota nie zostanie szybko rozpoznana i wyleczona przy pomocy terapeutycznych dawek witaminy A, niedobór tej witaminy może się pogłębić i doprowadzić do ślepoty. Według WHO około 200 milionów dzieci na świecie jest zagrożonych niedoborem witaminy A. Każdego roku około 500 tysięcy dzieci traci wzrok. W wielu krajach prowadzone są programy pomocy mające na celu likwidowanie niedoborów witaminy A poprzez zaopatrywanie ludności w suplementy tej witaminy i zachęcanie do wzbogacania nią powszechnie spożywanych produktów żywnościowych.

Luteina i plamka żółta

Pod wieloma względami oko jest podobne do kamery. Wrażliwa na światło warstwa komórek wyściełająca oko od wewnątrz nazywana jest siatkówką i zachowuje się jak film w kamerze. Po środku siatkówki znajduje się punkt nazywany plamką żółtą odpowiedzialny za ostrość obrazu, który powstaje w naszym oku.

 Jeśli plamka żółta lub otaczająca ją błona zostaną uszkodzone dochodzi do zaburzeń widzenia. Pierwsze objawy uszkodzenia plamki żółtej są następujące: proste linie wydają się faliste, a czytany tekst staje się rozmazany z ciemnymi punktami i przerwami.

Takie zaburzenie wzroku nazywane jest Zwyrodnieniem Plamki związanym z Wiekiem (z angielskiego Age related Macular Degeneration tzw. AMD) ponieważ dotyczy ono głównie osób powyżej 55 roku życia. Przyczyny tego schorzenia nie są do końca znane. Zauważono jednak, że przypadki tej choroby występowały u ludzi, którzy nadużywali alkoholu i palili papierosy. Dodatkowo odkryto, że choroba często dotyka osoby o jasnych oczach lub takie, które w przeszłości były nadmiernie eksponowane na promieniowanie słoneczne.
Warto zaznaczyć, że degeneracja plamki żółtej ma charakterer postępujący.

Naukowcy odkryli, że w zdrowej plamce żółtej znajdują się duże ilości dwóch barwników: luteiny i zeaksantyny. Substancje te, będące karotenoidami, stanowią filtr pochłaniający szkodliwe dla oka niebieskie pasma promieniowania świetlnego, które są najbardziej agresywną jego częścią.

Dlatego uważa się, że zmniejszone stężenie luteiny i zeaksantyny prowadzi do obniżenia efektu ochronnego jaki wywierają one na siatkówkę oka.

Aby zapewnić odpowiednią koncentrację luteiny i zeaksantyny w oku uwzględnij w swoim jadłospisie takie produkty jak: szpinak, kapusta, groszek, papryka, pomarańcze, kiwi i kabaczek lub sięgnij po suplement.

Zaćma a przeciwutleniacze

Jedną z przyczyn zaburzeń widzenia u osób starszych jest zaćma (nazywana również kataraktą). Schorzenie to polega na całkowitym lub częściowym zmętnieniu soczewki i może dotyczyć jednego lub obu oczu. Dlatego widziane przedmioty są niewyraźne i jakby przyciemnione. W zaawansowanych przypadkach usuwa się chorą soczewkę i zastępuje ją sztuczną.

Zaćma jest powszechnym schorzeniem u osób powyżej 50 roku życia. Na przykład w Wielkiej Brytanii około 2,5 miliona osób powyżej 65 roku życia cierpi na tę chorobę. Ocenia się, że zaćma jest przyczyną około połowy z 40 milionów przypadków ślepoty na świecie. W krajach rozwiniętych możliwe jest wykonanie operacji, ale wiąże się to z wysokimi kosztami. W mniej zamożnych państwach wielu chorych nie otrzymuje takiej pomocy medycznej ze względu na zbyt duże koszty i brak specjalistów.

Naukowcy uważają, że uszkodzenie soczewki następuje wskutek nasilonego procesu utlenienia (tzw. stresu oksydacyjnego). Innym następstwem tego procesu są przecieki i pęknięcia drobnych naczyń, prowadzące do uszkodzenia siatkówki. Do stresu oksydacyjnego dochodzi, gdy w organizmie powstaje nadmiar agresywnych cząsteczek nazywanych wolnymi rodnikami. Produkowane są one w wyniku zbyt dużej ekspozycji na promieniowanie słoneczne, dym papierosowy, zanieczyszczenia powietrza lub stres.

Takie składniki odżywcze jak: witamina C, witamina E i beta-karoten (nazywane przeciwutleniaczami) pomagają zwalczać wolne rodniki. Naukowcy zaobserwowali, że osoby spożywające duże ilości tych substancji mają znacznie mniejsze ryzyko rozwoju zaćmy. Niektórzy eksperci zalecają przyjmowanie suplementów witaminy E i C, aby opóźnić lub nawet zapobiec rozwojowi tego schorzenia.

Nerw wzrokowy

 Witaminy grupy B są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania nerwu wzrokowego (oraz innych nerwów). Niedobór tych witamin oraz takie czynniki jak palenie tytoniu i nadużywanie alkoholu mogą prowadzić do zaburzeń w pracy nerwu wzrokowego tzw. neuropatii. Dlatego też witaminy grupy B: B1, B2, B6, PP, B12, kwas foliowy, kwas pantotenowy i biotyna, są ważne dla zdrowia oczu.

 

Źródło: http://www.vita-web.com/

Zmieniony ( 05.07.2006. )